255
Illustrissime Domine,
Literas XI Aprilis ad me abs te datas2, legi cum ea, qua omnes tuas soleo, voluptate unaque cognovi tuo beneficio, quae mandata Sigismundus marchio3 habuerit, et quid Pomerani primores consilii dederint super Pomeraniae interregno: pro quibus omnibus gratias ago maximas; ero autem in respondendo ob id brevior, quod ante hos 8 dies quaecunque digna scitu putavi scripsi4 et ex eo nihil magnopere notandum evenerit.
Retentus est hic contra spem suam Davausius5 Hamburgum, ut ait, primum iturus; inde aut Coloniam aut in Poloniam, ut res se dederint.
Ehrenbreistenio immissum ab Hanovia Ramsaei6 cura navibus duabus frumentum, oryzam, oleum, lardum, medicamina a Francofurto ad nos scribitur.
In comitatu Burgundiae oppidula Dortamum, Megraudum, Tigeles, Sancti Claudii partim vi partim pactionibus Galli in suam potestatem accepere.
In Margaritae insula super ea, quorum memini antehac7, cepere castellum, Arragoniae quod dicitur, et turrim Batiliam nomine; nunc maximum castellorum, quod Hispano8 restat, XXX machinis verberant bis repulsis hostibus, ne XXV9 navibus longis militem aliaque ferentibus in eandem insulam exscensum facere possent.
Dux Bernhardus10 paucos ad abitum dies sibi dicit reliquos.
Rex11 imperatorem12 luget idemque vult facere legatorum si quis ipsum aditum velit.
Stellae liber13 an proditurus sit videbimus. Ipse cum D. Gothofredo14 Davausium comitatur.
Nec videntur hic quicquam promovere Angli15 et Licestrius abitum parat.
Aequae videntur mihi, quae Fledwodo16 propositae sunt in Suedia conditiones. Scriptum illud majus pro electoris17 jure18 spero mihi comitate Anglicorum legatorum19 videre dabitur.
256
De imitanda Cadamensi pactione20 prudenter mones, non desinam anniti. Nondum intelligere potui, an in formula delineati federis id comprehensum sit.
Aysema21 puto se ad imperatorem transferet, cui pridem addictior fuit quam aut nostris aut Batavorum rebus expediret.
De mari certamen, si tolli poterit, optandum id quidem; si non poterit, ad temporariam quietem erit deducendum. In eo quoque negotio, si quid hic possim, mea non deerit opera.
Ex Arnhemio22 quin multa disci possint, quae sciri his temporibus expedit, minime dubium habeo. Videntur Austriaci magnas spes bellicorum successuum concepisse animo, quod sociis, Lunemburgico23 praesertim, leges adeo parum amicas non dubitant praescribere.
Epistolae, quae ab aula Bruxellensi ad Hispanos in Palatinatu scriptae in manus Ramsaei venere, testantur vim omnem armorum hoc tempore omissis Gallis in unos Suedos converti.
Conventum in Polonia discessisse nullo facto operae pretio relictis quin etiam dissidiorum seminibus ex Poloni non unius relatu literisque jam cognoveram. De classe tardum puto fore negotium, et multa quae interturbent. Quod autem sperant Galli posse a se tum regem24 induci, ut Silesiam appetat, mihi videtur non admodum credibile.
Ut Batavi se quamprimum moveant, nos non minus quam Gallos optare inque id laborare par est.
Dixi D. Davausio maximum stimulum fore solutionem in tempore pecuniarum promissarum nec omisi ostendere, quantum malum cessando accepisset apud Rhaetos res Gallica, quod nunc maximis impendiis redimi nequiret.
Comitis Warfusaei filius25 hic in Bastiliam datus est conquerente multum comite Egmundo26 laesam publicam fidem, sub qua adolescens huc venerat. Quae Leodii acta regem commoverunt, ut id constituerent, haud ignota vobis erunt.
Haec postquam scripseram, duo intelligo certis auctoribus: discessisse jam Davausium et legatos Anglicos ex iis, quae proposita ipsis a Chavigniaco27 sunt his diebus, spem concepisse foederis prope certam, quam tamen ego affirmare nondum ausim.
Gothofredus hic retinetur.
257
Deus, Illustrissime Domine, te tuosque servet florentes.
Tuae Illustrissimae Dominationi observantissimus
H. Grotius.
Lutetiae, 20/30 Aprilis MDCXXXVII.
Adres: Ludovico Camerario, Reginae Regnique Sueciae Consiliario et Legato apud Praepot. Ord. Foeder. Belgii.
Boven aan de brief in de copie te Uppsala in margine: Redd. Hagae Com. A.o 1637 d. 3/13 Maii.